Płatność dobrostanowa w PS WPR 2023-2027 obejmuje 13 wariantów: lochy, tuczniki, krowy mleczne, krowy mamki (w pomieszczeniach i w systemie otwartym), opasy, owce, kury nioski, kurczęta brojlery, indyki, konie (w pomieszczeniach i w systemie otwartym) oraz kozy. Za 2025 rok stawka wynosi 80,83 zł za punkt w przypadku świń i bydła, 124,89 zł za owcę, 120,61 zł za kozę, 349,75 zł za konia w pomieszczeniach i 158,34 zł za konia w systemie otwartym oraz 11,43 zł za kurę nioskę (Dz.U. 2026 poz. 560). Przy łącznej obsadzie powyżej 100 DJP płatność za nadwyżkę do 150 DJP wynosi 75%, a powyżej 150 DJP nie przysługuje, z wyjątkami dla rolników ekologicznych. Zaliczki za 2026 rok nie obejmują dobrostanu, a stawki za 2026 rok nie zostały jeszcze opublikowane (stan na 24 października 2026 r.).
Czym jest płatność dobrostanowa i kto może ją dostać?
Płatność dobrostanowa to roczne wsparcie za utrzymywanie zwierząt w warunkach lepszych, niż wymagają podstawowe przepisy. Funkcjonuje w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, a w mowie potocznej nazywa się ją ekoschematem dobrostanowym. Formalnie jest to osobny schemat, opisany odrębnym rozporządzeniem niż ekoschematy obszarowe, o których piszemy w dziale o ekoschematach. Podstawą jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 kwietnia 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 797, tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 97 z późniejszymi zmianami, w tym Dz.U. 2026 poz. 338).
Płatność przysługuje rolnikowi, który realizuje wybrane praktyki podwyższające poziom dobrostanu w jednym z 13 wariantów. Nie ma tu ogólnego progu gospodarstwa. Są za to minimalne liczby zwierząt dla poszczególnych gatunków oraz zasady identyfikacji stad. Podstawowa jest rejestracja w systemie IRZplus i posiadanie numer siedziby stada, bo ARiMR pobiera dane o zwierzętach z komputerowej bazy IRZ, a nie z oświadczeń rolnika.
Na początku warto odróżnić trzy rzeczy, które się mieszają. Dobrostan zwierząt nie jest dopłatą do sztuki bydła ani do krowy, wypłacaną z dopłat bezpośrednich. Nie jest też obowiązkiem wzajemnej zgodności. To dobrowolna płatność, do której trzeba spełnić dodatkowe wymogi i prowadzić dokumentację. Wyjaśnienie skrótów, takich jak DJP (duża jednostka przeliczeniowa zwierząt), znajdziesz w słowniku pojęć.
Jakie są warianty dobrostanu zwierząt?
Rozporządzenie wymienia 13 wariantów. Każdy dotyczy innego gatunku lub sposobu utrzymania, a w obrębie wariantu wybierasz praktyki, które realizujesz. Poniższa tabela porządkuje je i podaje minimalne warunki gatunkowe, które potwierdziliśmy w przepisach.
| Lp. | Wariant | Minimalny warunek wejścia |
|---|---|---|
| 1 | Dobrostan loch | co najmniej 1 locha znakowana w stadzie |
| 2 | Dobrostan tuczników | zależnie od praktyki, opisane w planie poprawy dobrostanu |
| 3 | Dobrostan krów mlecznych | co najmniej 1 krowa w dniu wniosku |
| 4 | Dobrostan krów mamek w pomieszczeniach | krowy mamki utrzymywane w budynku |
| 5 | Dobrostan krów mamek w systemie otwartym | krowy mamki utrzymywane w systemie otwartym |
| 6 | Dobrostan opasów | co najmniej 1 sztuka bydła do opasu przez 120 dni |
| 7 | Dobrostan owiec | zależnie od zasad dla owiec w rozporządzeniu |
| 8 | Dobrostan kur niosek | kurnik z co najmniej 350 stanowiskami |
| 9 | Dobrostan kurcząt brojlerów | kurnik z co najmniej 500 stanowiskami |
| 10 | Dobrostan indyków (mięsnych) | kurnik z co najmniej 100 stanowiskami |
| 11 | Dobrostan koni w pomieszczeniach | co najmniej 2 dorosłe konie albo klacz ze źrebięciem |
| 12 | Dobrostan koni w systemie otwartym | co najmniej 2 dorosłe konie albo klacz ze źrebięciem |
| 13 | Dobrostan kóz | zależnie od zasad dla kóz w rozporządzeniu |
Wariantów 4 i 5 nie możesz łączyć w jednym gospodarstwie, tak samo jak wariantów 11 i 12 (§ 20 rozporządzenia). Krowy uwiązane mają ograniczony zestaw praktyk (§ 5), więc jeśli trzymasz bydło w oborze uwięziowej, sprawdź go przed wyborem wariantu. Dokładne minima dla wariantów 2, 7 i 13 oraz warunki dla poszczególnych praktyk znajdziesz w tekście jednolitym rozporządzenia lub u doradcy rolniczego.
Ile wynosi stawka płatności dobrostanowej w złotych?
Stawki za 2025 rok ustaliło rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 22 kwietnia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 560), opublikowane 23 kwietnia 2026 r. Dla świń i bydła płatność liczy się w punktach, dla pozostałych gatunków od sztuki. To odróżnia dobrostan od większości ekoschematów obszarowych.
| Gatunek lub wariant | Stawka za 2025 rok | Jednostka |
|---|---|---|
| Świnie (lochy, tuczniki) i bydło (krowy, opasy) | 80,83 zł | za 1 punkt przyznany za praktykę |
| Owce | 124,89 zł | za sztukę |
| Kozy | 120,61 zł | za sztukę |
| Konie w pomieszczeniach lub budynkach | 349,75 zł | za sztukę |
| Konie w systemie otwartym | 158,34 zł | za sztukę |
| Kury nioski | 11,43 zł | za sztukę |
| Kurczęta brojlery (wymogi z ust. 30 załącznika nr 2) | 0,16 zł | za sztukę |
| Kurczęta brojlery (praktyka z § 3 ust. 2 pkt 7) | 0,13 zł | za sztukę |
| Indyki (wymogi z ust. 31 załącznika nr 2) | 2,42 zł | za sztukę |
| Indyki (praktyka z § 3 ust. 2 pkt 7) | 0,87 zł | za sztukę |
Przykłady wyliczeń według stawek za 2025 rok:
- stado 100 owiec: 100 x 124,89 zł = 12 489 zł,
- 20 kóz: 20 x 120,61 zł = 2412,20 zł,
- 5 koni w systemie otwartym: 5 x 158,34 zł = 791,70 zł,
- kurnik z 1000 niosek: 1000 x 11,43 zł = 11 430 zł,
- kurnik z 10 000 brojlerów (stawka 0,16 zł): 10 000 x 0,16 zł = 1600 zł,
- 1000 indyków (stawka 2,42 zł): 1000 x 2,42 zł = 2420 zł.
Stawki za 2026 rok będą ogłoszone w osobnym rozporządzeniu w 2027 roku. Rozporządzenie o zaliczkach za 2026 rok (Dz.U. 2026 poz. 1173) nie obejmuje płatności dobrostanowej, więc jesienią 2026 roku zaliczek na dobrostan nie dostaniesz. Stawki za 2025 rok opublikowano dopiero w kwietniu 2026 roku, więc na pierwsze pieniądze rolnicy czekali ponad rok od złożenia wniosku.
Ile punktów dostaje się za praktyki dla świń?
W wariantach dotyczących świń i bydła liczą się punkty z załącznika nr 4 do rozporządzenia. Wartości punktowe są takie same w brzmieniu obowiązującym po zmianach z 2026 roku (Dz.U. 2026 poz. 338) jak w roku 2025. Płatność za praktykę to liczba punktów pomnożona przez stawkę 80,83 zł (stawka za 2025 rok) i przez liczbę zwierząt objętych tą praktyką.
| Praktyka | Lochy (pkt) | Tuczniki (pkt) |
|---|---|---|
| Powierzchnia bytowa zwiększona o co najmniej 20% | 3,9 | 0,4 |
| Powierzchnia bytowa zwiększona o co najmniej 50% | 9,3 | 0,6 |
| Utrzymywanie na ściółce | 1,6 | 0,6 |
| Późniejsze odsadzanie prosiąt | 2,7 | nie dotyczy |
| Utrzymywanie w cyklu zamkniętym | nie dotyczy | 0,3 |
| Utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości | 1,9 | 0,5 |
Przykład: jedna locha z powierzchnią bytową większą o 20% daje 3,9 pkt, czyli 3,9 x 80,83 zł = 315,24 zł rocznie. Gdy stado liczy 40 loch i wszystkie spełniają tę praktykę, to 12 609,60 zł. Praktyki 20% i 50% powierzchni się wykluczają, bo dotyczą tej samej cechy w dwóch stopniach. Pozostałe zestawy zależą od planu poprawy dobrostanu i od zasad opisanych w rozporządzeniu.
Od 15 marca 2026 r. zmieniono zasady dla systemów jakości. Dla świń uznawane są: rolnictwo ekologiczne (rozporządzenie 2018/848), QAFP Kulinarne mięso wieprzowe, PQS i TAQ. Termin na uzyskanie certyfikatu przesunięto z 31 lipca na 30 września roku, w którym składasz wniosek, a dokument składasz do 21 marca następnego roku. Rolnicy QAFP i TAQ składają dodatkowo oświadczenie o braku systemu jarzmowego loch albo o jego stosowaniu najwyżej 14 dni w okresie okołoporodowym.
Ile punktów dostaje się za praktyki dla bydła?
Dla bydła punktacja jest rozbudowana, bo praktyk jest więcej: wypas, wybieg, ściółka, większa powierzchnia oraz późniejsze odsadzanie cieląt u krów mlecznych. Punkty z załącznika nr 4 (stan po zmianach z 2026 roku) są następujące:
| Praktyka | Krowy mleczne | Krowy mamki w pomieszczeniach | Opasy |
|---|---|---|---|
| Wypas | 3,1 | 1,5 | 2,9 |
| Powierzchnia bytowa +20% | 6,9 | 3,6 | 0,8 |
| Powierzchnia bytowa +50% | 10 | 9,1 | 2 |
| Ściółka | 1 | 0,9 | 0,9 |
| Wybieg | 2 | 1,5 | 2,8 |
| Późniejsze odsadzanie cieląt | 1,7 | nie dotyczy | nie dotyczy |
| System jakości | nie dotyczy | 2,5 | 1,3 |
Krowy mamki w systemie otwartym mają dwie praktyki: zwiększona o co najmniej 20% zewnętrzna powierzchnia bytowa (3,8 pkt) oraz system jakości (2,5 pkt). Dla systemów jakości w grupie krów mamek i opasów od 15 marca 2026 r. uznaje się rolnictwo ekologiczne lub QMP, a dla brojlerów i indyków ekologiczne lub QAFP Tusze.
Przykład dla krów mlecznych, wypas plus ściółka: 3,1 + 1 = 4,1 pkt na krowę. Przy stawce 80,83 zł to 331,40 zł rocznie z jednej krowy, a przy 30 krowach 9942,03 zł. Aby wypas się liczył, zwierzęta muszą przebywać na pastwisku co najmniej 120 dni w okresie pastwiskowym od 1 kwietnia do 30 września, a rejestr wypasu lub oświadczenie składasz między 1 a 7 października.
Ścisłe definicje powierzchni bytowej, wybiegu i ściółki sprawdź w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Kontrola mierzy konkretne wymiary, a nie deklaracje.
Jakie terminy i dokumenty obowiązują w płatności dobrostanowej?
W dobrostanie dużo zależy od kalendarza. Wymogi przestrzega się od dnia złożenia wniosku do 14 marca następnego roku. Poniżej terminy, które potwierdziliśmy w tekście jednolitym rozporządzenia i w zmianach z lat 2025 i 2026:
| Termin | Co trzeba zrobić |
|---|---|
| do 31 lipca roku wniosku | plan poprawy dobrostanu zwierząt sporządzony z doradcą rolniczym i złożony do ARiMR, wraz z oświadczeniami dla powtarzających się wariantów |
| od 1 kwietnia do 30 września | okres pastwiskowy, w którym liczy się wypas |
| 1-7 października | rejestr wypasu lub oświadczenie o wypasie |
| 30 września roku wniosku | ostatni dzień na uzyskanie certyfikatu systemu jakości (od 2025 r., wcześniej 31 lipca) |
| 14 marca następnego roku | koniec okresu przestrzegania wymogów i ostatni dzień na szkolenie z ograniczania antybiotyków |
| 15-21 marca następnego roku | oświadczenia i rejestry za miniony rok, certyfikat systemu jakości, zaświadczenie ze szkolenia |
Szkolenie z ograniczania stosowania antybiotyków jest bezpłatne i prowadzą je jednostki doradztwa rolniczego. Zaświadczenie o jego ukończeniu składasz do 21 marca. Plan poprawy dobrostanu obowiązuje w wariantach 1, 2 oraz 7-13 i w wybranych praktykach, a nie w całym schemacie. Rolnik, który realizuje ten sam wariant w kolejnym roku i nie zmienił parametrów gospodarstwa, może zostać przy dotychczasowym planie i składa oświadczenie o braku zmian.
Za sporządzenie planu możesz dostać zwrot kosztów transakcyjnych do 15% płatności, nie więcej niż 1200 zł na gatunek (§ 37). Przepis o uznaniu planu poprawy dobrostanu z 2025 roku w kolejnych okresach (§ 50g) ułatwia pierwszą kampanię po zmianach z marca 2026 roku.
Co oznacza limit 100 DJP i jak go policzyć?
Płatność dobrostanowa ma degresję, czyli malejącą wysokość przy dużych stadach. Limit liczy się w DJP, czyli dużych jednostkach przeliczeniowych, według współczynników z załącznika nr 5 do rozporządzenia. Liczbę DJP w swoim stadzie sprawdzisz w kalkulatorze DJP. Zasady z § 36:
- do 100 DJP: płatność w pełnej wysokości,
- powyżej 100 do 150 DJP: płatność za nadwyżkę w wysokości 75%,
- powyżej 150 DJP: za nadwyżkę płatności nie przyznaje się.
Limit nie dotyczy rolników spełniających warunki z § 23, § 23a i § 23b, czyli między innymi gospodarstw ekologicznych, które realizują wymogi wariantu przez samo przestrzeganie zasad rolnictwa ekologicznego. W ich przypadku płatność przysługuje w pełnej wysokości bez względu na liczbę DJP.
Przykład: gospodarstwo konwencjonalne ma stado, które w DJP daje łącznie 130 DJP objętych praktykami. Pierwsze 100 DJP dostaje płatność w całości. Dla 30 DJP powyżej 100 płatność wynosi 75%, czyli odpowiada to 22,5 DJP pełnej płatności. Efektywnie rolnik rozlicza 122,5 DJP. Gdyby stado miało 170 DJP, to 50 DJP w przedziale 100-150 liczy się w 75%, a 20 DJP powyżej 150 odpada.
Okres, z którego bierze się liczbę zwierząt do DJP, zależy od gatunku i wariantu. W razie wątpliwości co do współczynników lub sposobu liczenia zapytaj w biurze powiatowym ARiMR, które wskaże wyszukiwarce biur ARiMR.
Czy dobrostan zwierząt się opłaca i dla kogo ma sens?
Opłacalność zależy od tego, ile już spełniasz. Najwięcej zyskują gospodarstwa, które i tak utrzymują zwierzęta ze ściółką, wypasem lub większą powierzchnią, a nie miały za to dotąd pieniędzy. Dla nich płatność jest czystą nadwyżką. Gospodarstwa, które musiałyby przebudować budynek, by zyskać 20% lub 50% powierzchni, muszą przeliczyć inwestycję na kilkuletnim okresie płatności.
| Gatunek | Kiedy opłaca się najbardziej | Na co uważać |
|---|---|---|
| Krowy mleczne | Gdy masz już wypas i ściółkę, a punktów za praktyki jest kilka na jedną krowę | Rejestr wypasu, plan poprawy dobrostanu, limit DJP |
| Lochy i tuczniki | Gdy masz większą powierzchnię bytową lub ściółkę | Rejestr okołoporodowy, certyfikaty systemów jakości od 2026 roku |
| Owce i kozy | Gdy stado jest liczne, bo stawka jest od sztuki | Obowiązek wypasu 120 dni |
| Drób | Przy dużych kurnikach, gdzie stawka za sztukę się mnoży | Minimum stanowisk: 350, 500 i 100 w zależności od gatunku |
| Konie | Przy kilku sztukach, zwłaszcza w pomieszczeniach (349,75 zł) | Minimum 2 konie dorosłe lub klacz ze źrebięciem |
Płatność wypłaca się dopiero po zakończeniu okresu realizacji wymogów, więc pieniądze przychodzą z opóźnieniem. Za 2025 rok stawki ogłoszono w kwietniu 2026 roku, a rolnik, który złożył wniosek wiosną 2025 roku, czekał na rozliczenie przez długi czas. Trzeba mieć płynność finansową na ten okres.
Błędy w planie poprawy dobrostanu dotyczące powierzchni bytowej kończą się odmową płatności w danym wariancie, a w razie braku wymaganych oświadczeń Agencja wzywa na piśmie do uzupełnienia w ciągu 7 dni. Przy większych inwestycjach skonsultuj plan z doradcą rolniczym, zanim ruszysz z budową.
Podsumowanie
Płatność dobrostanowa to 13 wariantów dla świń, bydła, owiec, kóz, koni i drobiu. Stawka za 2025 rok to 80,83 zł za punkt w wariantach świń i bydła, a w pozostałych od sztuki, na przykład 124,89 zł za owcę, 349,75 zł za konia w pomieszczeniach i 11,43 zł za kurę nioskę. Najważniejsze terminy to 31 lipca (plan poprawy), 30 września (certyfikat systemu jakości), 1-7 października (rejestr wypasu), 14 marca (koniec okresu wymogów) i 21 marca (dokumenty za rok). Limit 100 DJP obniża płatność za nadwyżkę do 75%, a powyżej 150 DJP odcina ją, z wyjątkami dla rolników ekologicznych. Za 2026 rok stawek jeszcze nie ma i nie wypłaca się zaliczek, więc planuj finanse na dłuższy czas oczekiwania. Szczegóły dla konkretnego gatunku potwierdź u doradcy rolniczego lub na infolinii ARiMR 800 38 00 84.
Najczęstsze pytania
Ile wynosi stawka dobrostanu za 2025 rok?
Dla świń i bydła 80,83 zł za punkt, dla owiec 124,89 zł za sztukę, dla kóz 120,61 zł, dla koni w pomieszczeniach 349,75 zł, w systemie otwartym 158,34 zł, dla kur niosek 11,43 zł (Dz.U. 2026 poz. 560). Brojlery i indyki mają dwie stawki zależnie od praktyki.
Czy dobrostan obejmują zaliczki za 2026 rok?
Nie. Rozporządzenie o zaliczkach z 3 września 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1173) nie obejmuje płatności dobrostanowej. Płatność wypłaca się po zakończeniu okresu realizacji wymogów i po ogłoszeniu stawek.
Co to jest plan poprawy dobrostanu i kto musi go mieć?
To dokument sporządzany z doradcą rolniczym do 31 lipca roku wniosku. Wymaga go rozporządzenie w wariantach 1, 2 i 7-13 oraz w wybranych praktykach. Rolnicy ekologiczni i niektórzy rolnicy w systemach jakości są z tego obowiązku zwolnieni.
Jak działa limit 100 DJP?
Do 100 DJP płatność jest pełna. Za zwierzęta powyżej 100 do 150 DJP wynosi 75%, a powyżej 150 DJP nie przysługuje. Limit nie dotyczy rolników spełniających warunki z § 23, 23a i 23b, na przykład gospodarstw ekologicznych.
Do kiedy trzeba przestrzegać wymogów dobrostanu?
Od dnia złożenia wniosku do 14 marca następnego roku. W tym czasie trzeba spełniać wymogi praktyk, a do 21 marca złożyć wymagane oświadczenia, rejestry i zaświadczenia.
Ile dni trwa wypas wymagany w dobrostanie?
Co najmniej 120 dni w okresie pastwiskowym od 1 kwietnia do 30 września, a dla koni 140 dni. Rejestr wypasu lub oświadczenie składa się w dniach 1-7 października.
Źródła
- Rozporządzenie MRiRW w sprawie płatności dobrostanowych, tekst jednolity (Dz.U. 2025 poz. 97)
- Rozporządzenie MRiRW zmieniające rozporządzenie w sprawie płatności dobrostanowych (Dz.U. 2026 poz. 338)
- Rozporządzenie MRiRW z 22 kwietnia 2026 r. w sprawie stawek płatności dobrostanowych za 2025 r. (Dz.U. 2026 poz. 560)
- Rozporządzenie MRiRW z 3 września 2026 r. w sprawie zaliczek za 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1173)